Στόχος είναι να παρασχεθεί ασφάλεια δικαίου στους φορείς σε ολόκληρη την αξιακή αλυσίδα της ΤΝ, διευκρινίζοντας πότε και πώς υποχρεούνται να συμμορφώνονται με τις εν λόγω υποχρεώσεις.
Οι παρούσες κατευθυντήριες γραμμές αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης δέσμης που συνδέεται με την έναρξη εφαρμογής, στις 2 Αυγούστου 2025, των κανόνων σε επίπεδο ΕΕ για τους παρόχους μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού. Συμπληρώνουν τον κώδικα ορθής πρακτικής για την ΤΝ γενικού σκοπού που έλαβε η Επιτροπή από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες στις 10 Ιουλίου.
Τα μοντέλα ΤΝ γενικού σκοπού διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ενθάρρυνση της καινοτομίας και της υιοθέτησης της ΤΝ εντός της ΕΕ, καθώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν για διάφορα καθήκοντα και να ενσωματωθούν σε ευρύ φάσμα συστημάτων ΤΝ. Για τον λόγο αυτό, οι πάροχοι τέτοιων μοντέλων έχουν ορισμένες υποχρεώσεις βάσει της πράξης για την ΤΝ.
Οι υποχρεώσεις αυτές περιλαμβάνουν την παροχή πληροφοριών στους παρόχους συστημάτων ΤΝ που προτίθενται να ενσωματώσουν το μοντέλο στα οικεία συστήματα ΤΝ και τη θέσπιση πολιτικής για τη συμμόρφωση με την ευρωπαϊκή νομοθεσία για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας. Επιπλέον, οι πάροχοι των πλέον προηγμένων ή των πλέον επιδραστικών μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού, δηλαδή εκείνων που παρουσιάζουν συστημικούς κινδύνους, υπόκεινται στις πρόσθετες υποχρεώσεις αξιολόγησης και μετριασμού των εν λόγω συστημικών κινδύνων. Οι συστημικοί κίνδυνοι περιλαμβάνουν κινδύνους για τα θεμελιώδη δικαιώματα και την ασφάλεια, καθώς και κινδύνους που σχετίζονται με την απώλεια ελέγχου επί του μοντέλου.
Οι παρούσες κατευθυντήριες γραμμές διευκρινίζουν το πεδίο εφαρμογής των υποχρεώσεων και σε ποιους εφαρμόζονται. Οι κατευθυντήριες γραμμές επικεντρώνονται σε τέσσερα βασικά θέματα:
- Μοντέλα ΤΝ γενικού σκοπού: Ένα μοντέλο ΤΝ θεωρείται μοντέλο ΤΝ γενικού σκοπού εάν έχει εκπαιδευτεί χρησιμοποιώντας ποσότητα υπολογιστικών πόρων («υπολογιστική») που υπερβαίνει τις 10^23 λειτουργίες κινητής υποδιαστολής και εάν μπορεί να παράγει γλώσσα (υπό μορφή κειμένου ή ήχου), κείμενο σε εικόνα ή κείμενο σε βίντεο.
- Πάροχοι μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού: Οι κατευθυντήριες γραμμές περιγράφουν τις έννοιες του «παρόχου» και της «διάθεσης στην αγορά» και διευκρινίζουν πότε ένας παράγοντας που τροποποιεί μοντέλο ΤΝ γενικού σκοπού θεωρείται πάροχος.
- Εξαιρέσεις από ορισμένες υποχρεώσεις: Οι κατευθυντήριες γραμμές διευκρινίζουν υπό ποιες προϋποθέσεις οι πάροχοι μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού που διατίθενται στο εμπόριο βάσει δωρεάν άδειας ανοικτού κώδικα και πληρούν ορισμένες προϋποθέσεις διαφάνειας μπορούν να εξαιρούνται από ορισμένες υποχρεώσεις βάσει της πράξης για την ΤΝ.
- Επιβολή υποχρεώσεων: Οι κατευθυντήριες γραμμές εξηγούν τις επιπτώσεις για τους παρόχους μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού που επιλέγουν να τηρούν και να εφαρμόζουν τον κώδικα ορθής πρακτικής για την ΤΝ γενικού σκοπού και περιγράφουν τις προσδοκίες της Επιτροπής όσον αφορά τη συμμόρφωση από τις 2 Αυγούστου 2025.
Επόμενα βήματα
Οι υποχρεώσεις της πράξης για την ΤΝ για τους παρόχους μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού τίθενται σε εφαρμογή στις 2 Αυγούστου 2025. Από την ημερομηνία αυτή και μετά, οι πάροχοι που διαθέτουν μοντέλα ΤΝ γενικού σκοπού στην αγορά πρέπει να συμμορφώνονται με τις αντίστοιχες υποχρεώσεις τους βάσει της πράξης για την ΤΝ. Οι πάροχοι μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού που θα ταξινομηθούν ως μοντέλα ΤΝ γενικού σκοπού με συστημικό κίνδυνο πρέπει να ενημερώνουν αμελλητί την Υπηρεσία ΤΝ. Κατά το πρώτο έτος μετά την έναρξη εφαρμογής των εν λόγω υποχρεώσεων, η Υπηρεσία ΤΝ θα συνεργαστεί στενά με τους παρόχους, ιδίως με εκείνους που τηρούν τον κώδικα ορθής πρακτικής για την ΤΝ γενικού σκοπού, ώστε να τους βοηθήσει να συμμορφωθούν με τους κανόνες. Από τις 2 Αυγούστου 2026 τίθενται σε εφαρμογή οι εξουσίες επιβολής της Επιτροπής.
Οι πάροχοι μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού που διατίθενται ήδη στην αγορά πριν από τις 2 Αυγούστου 2025 πρέπει να συμμορφωθούν με τις σχετικές υποχρεώσεις που απορρέουν από την πράξη για την ΤΝ έως τις 2 Αυγούστου 2027.
Ιστορικό
Οι υποχρεώσεις της πράξης για την ΤΝ για τους παρόχους μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού έχουν ως στόχο να διασφαλίσουν ότι τα μοντέλα ΤΝ γενικού σκοπού είναι διαφανή, σύμφωνα με την ενωσιακή και την εθνική νομοθεσία για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, και ότι οι πάροχοι των πλέον προηγμένων ή των πλέον επιδραστικών μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού αξιολογούν και μετριάζουν τους συστημικούς κινδύνους που παρουσιάζουν τα εν λόγω μοντέλα. Για να βοηθήσει τους παρόχους μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού να συμμορφωθούν με την πράξη για την ΤΝ, η Επιτροπή διαθέτει δέσμη πληροφοριών, η οποία περιλαμβάνει τις κατευθυντήριες γραμμές, τον κώδικα ορθής πρακτικής για την ΤΝ γενικού σκοπού και περαιτέρω εργαλεία για να βοηθήσει τους παρόχους, όπως το γραφείο εξυπηρέτησης της πράξης για την ΤΝ.
Οι κατευθυντήριες γραμμές καταρτίστηκαν μέσω δημόσιας διαβούλευσης, κατά τη διάρκεια της οποίας η Επιτροπή συγκέντρωσε στοιχεία από εκατοντάδες ενδιαφερόμενα μέρη. Αντικατοπτρίζουν επίσης τη συμβολή της ομάδας εμπειρογνωμόνων που συστάθηκε από το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Επιτροπής για να συμβουλεύει την Υπηρεσία ΤΝ σχετικά με την ταξινόμηση των μοντέλων ΤΝ, συμπεριλαμβανομένων των μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού και εκείνων με συστημικό κίνδυνο, καθώς και την ανατροφοδότηση από άλλους εμπειρογνώμονες.
Μολονότι δεν είναι νομικά δεσμευτικές, οι παρούσες κατευθυντήριες γραμμές καθορίζουν την ερμηνεία και την εφαρμογή της πράξης για την ΤΝ από την Επιτροπή, η οποία θα καθοδηγεί τις δράσεις επιβολής της.
Βρείτε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές για τους παρόχους μοντέλων ΤΝ γενικού σκοπού: