Łącznie inicjatywy te mają na celu zmniejszenie kosztów systemu, poprawę efektywności sieci elektroenergetycznych i przyspieszenie wdrażania inteligentnych technologii, pomagając gospodarstwom domowym, przedsiębiorstwom i przemysłowi w czerpaniu korzyści z czystszego i bardziej przystępnego cenowo systemu energetycznego. Więcej informacji na temat inicjatyw można znaleźć w komunikacie prasowym.
Ponieważ zapotrzebowanie na energię elektryczną rośnie w wyniku elektryfikacji transportu, budynków i przemysłu, europejskie sieci muszą stać się nie tylko większe, ale także inteligentniejsze. Technologie cyfrowe mają kluczowe znaczenie dla optymalizacji istniejącej infrastruktury, skuteczniejszej integracji energii ze źródeł odnawialnych i obniżenia kosztów. Umożliwiając bardziej elastyczny system elektroenergetyczny, będą one również wspierać bezpieczeństwo energetyczne Europy poprzez zmniejszenie zależności od importowanych paliw kopalnych.
Centralnym elementem wniosku jest przyspieszenie wdrażania inteligentnych liczników. Dostarczają one konsumentom w czasie zbliżonym do rzeczywistego informacji na temat ich zużycia energii elektrycznej, umożliwiając im przesunięcie zużycia na okresy, w których energia elektryczna jest tańsza i czystsza. Inteligentne liczniki pomagają również operatorom systemów lepiej zarządzać popytem, zmniejszając przeciążenie sieci i zmniejszając potrzebę kosztownej modernizacji sieci. We wniosku wyznaczono ogólnounijny cel polegający na wyposażeniu co najmniej 50 % odbiorców końcowych w inteligentne liczniki do 2030 r. i 75 % do 2033 r.
Wniosek wzmacnia również podstawy inteligentnych sieci elektroenergetycznych poprzez zobowiązanie operatorów systemów przesyłowych i dystrybucyjnych do wymiany danych dotyczących sieci w bardziej zharmonizowany i bezpieczny sposób. Lepszy dostęp do wysokiej jakości danych poprawi planowanie sieci, zwiększy widoczność systemu i wesprze integrację energii ze źródeł odnawialnych, magazynowania i elastyczności po stronie popytu. Umożliwi również innowacyjne usługi cyfrowe, które pomogą konsumentom i przedsiębiorstwom aktywniej uczestniczyć w rynkach energii elektrycznej.
Oczekuje się, że sztuczna inteligencja (AI) będzie odgrywać coraz ważniejszą rolę w zarządzaniu europejskim systemem elektroenergetycznym. Dzięki analizie danych z sieci w czasie rzeczywistym sztuczna inteligencja może prognozować popyt, optymalizować przepływy energii elektrycznej, usprawniać zarządzanie ograniczeniami przesyłowymi i lepiej wykorzystywać istniejącą infrastrukturę. Aby zachęcić do innowacji, we wniosku ustanawia się dobrowolne europejskie ramy bezpiecznego ponownego wykorzystywania danych dotyczących sieci elektroenergetycznej na potrzeby badań naukowych i innowacji, wspierając rozwój rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiednich zabezpieczeń.
Środki te opierają się na szerszej unijnej agendzie unii cyfrowej. Uzupełniają one akt w sprawie danych poprzez promowanie bezpiecznego i sprawiedliwego dostępu do danych sektorowych i są zgodne z aktem w sprawie sztucznej inteligencji, aby zapewnić zgodność zastosowań sztucznej inteligencji do pracy systemu elektroenergetycznego z europejskimi ramami godnej zaufania sztucznej inteligencji.
Przyczyniają się one również do realizacji celów aktu w sprawie rozwoju chmury obliczeniowej i sztucznej inteligencji, który ma na celu rozbudowę europejskiej infrastruktury chmury obliczeniowej i sztucznej inteligencji poprzez przyspieszenie wdrażania zrównoważonych centrów danych i zdolności obliczeniowych. Inteligentniejsze sieci elektroenergetyczne pomogą sprostać rosnącemu zapotrzebowaniu na energię tej infrastruktury cyfrowej, umożliwiając jednocześnie ośrodkom przetwarzania danych wspieranie efektywności sieci poprzez elastyczne wykorzystanie energii elektrycznej, wytwarzanie energii ze źródeł odnawialnych na miejscu i magazynowanie energii.
Inicjatywa stanowi również uzupełnienie planu działania na rzecz AI na kontynencie, którego celem jest zwiększenie europejskich zdolności obliczeniowych w zakresie AI za pośrednictwem fabryk AI, gigafabryk AI i zrównoważonych centrów danych. Wspierając bardziej wydajny i elastyczny system elektroenergetyczny, środki te pomagają zapewnić podstawy energetyczne potrzebne do stworzenia infrastruktury sztucznej inteligencji nowej generacji.
Plan działania na rzecz elektryfikacji i proponowane rozporządzenie stanowią razem ważny krok w kierunku czystszego, inteligentniejszego i bardziej odpornego europejskiego systemu energetycznego. Łącząc politykę energetyczną i agendę unii cyfrowej, Komisja kładzie podwaliny pod system elektroenergetyczny, który wspiera cele klimatyczne Europy, a jednocześnie wzmacnia jej wiodącą pozycję technologiczną, konkurencyjność i strategiczną autonomię.