Proefproject voor de uitvoering van de EU-portemonnee voor digitale identiteit

EU-portemonnees voor digitale identiteit

De EU-portemonnee voor digitale identiteit is ontworpen als een handige en veilige methode voor Europese burgers en bedrijven om hun identiteit te authenticeren, met behulp van hun digitale identiteit voor interacties met zowel de publieke als de particuliere sector. Gebruikers kunnen verschillende digitale documenten in de portemonnee opslaan, variërend van academische referenties tot transportpassen, en deze gebruiken om in te loggen op particuliere platforms, zoals sociale netwerken. Deze aanpak is veiliger en gebruiksvriendelijker dan het beheren van meerdere wachtwoorden.

Met een enkele klik kunnen individuen met vertrouwen specifieke informatie doorgeven aan geverifieerde entiteiten, waarbij alleen noodzakelijke details worden onthuld - zoals leeftijd of nationaliteit - terwijl aanvullende persoonsgegevens worden achtergehouden. Dit minimaliseert het risico van persoonlijke profilering en geeft gebruikers soevereiniteit over persoonlijke informatie, een prestatie die niet haalbaar is met tastbare documenten.

De EU-portemonnee voor digitale identiteit zal de uitwisseling van informatie binnen het eigen EU-land en tussen andere lidstaten vergemakkelijken.

In 2023 heeft de Europese Unie vier grote proefprogramma’s opgezet om de EU-portemonnee voor digitale identiteit te evalueren voordat deze officieel in de lidstaten werd ingevoerd. Vier grootschalige proefprojecten verzamelen feedback over de vereisten voor de EU-portemonnee voor digitale identiteit en helpen bij de ontwikkeling van de gemeenschappelijke toolbox en zorgen voor een veilige uitrol. 

Portemonnee prototype

De Commissie zal een prototype van de EU-portemonnee voor digitale identiteit (EUDI) ter beschikking stellen dat voldoet aan de vereisten van de Europese verordening inzake digitale identiteit. Het prototype is aangekocht in het kader van het programma Digitaal Europa en omvat codebibliotheken en een voorbeeldtoepassing. Het dient als testterrein voor de verfijning en validatie van specificaties die zijn beschreven in het architectuur- en referentiekader.

Een reeks grootschalige pilots verspreid over verschillende sectoren - waaronder financiële diensten, onderwijs en transport - bieden waardevolle inzichten en geven feedback over de real-world functionaliteit en bruikbaarheid van de portemonnee. Het opensourcekarakter van de portemonnee voor digitale identiteit van de EU  zorgt ervoor dat grondig doorgelichte middelen toegankelijk zijn voor het publiek, zodat de lidstaten en belanghebbenden hun eigen digitale portemonnee kunnen ontwikkelen.

De referentie-implementatie is beschikbaar op Github, samen met het architectuur- en referentiekader.

Piloten op grote schaal

In april 2023 zijn vier grootschalige proefprojecten gestart om de EU-portemonnee voor digitale identiteit te testen en de veilige en soepele uitrol ervan te waarborgen. Bij deze proefprojecten zijn meer dan 350 entiteiten betrokken, waaronder particuliere ondernemingen en overheidsinstanties uit 26 lidstaten, Noorwegen, IJsland en Oekraïne. Elke pilot is gestructureerd als een consortium dat expertise uit zowel de publieke als de private sector binnen de EU combineert, met medefinanciering door subsidies van de Europese Commissie. De pilots worden geleid door de technische specificaties die zijn ontwikkeld door de eIDAS Expert Group. Deze proefprojecten zullen naar verwachting tot 2025 worden voortgezet.

De pilots testen de EU-portemonnee voor digitale identiteit rigoureus in een reeks gemeenschappelijke scenario’s die Europeanen in hun dagelijks leven tegenkomen. Zij verzamelen ook feedback over de referentie-implementatie van de portemonnee. De inzichten uit deze tests zullen worden verspreid om de veiligheid, interoperabiliteit en het algemene ontwerp van de EU-portemonnee voor digitale identiteit te verbeteren.

De vier grootschalige proefprojecten:

• Het EU Digital Identity Wallet Consortium (EWC) is een gezamenlijke inspanning om de voordelen van de voorgestelde digitale identiteit van de EU in de vorm van digitale reiscredentials in alle lidstaten te benutten. De EOR is voornemens voort te bouwen op de referentieportemonneeapplicatie om gebruik in verband met digitale reiscredentials mogelijk te maken.
• POTENTIAL wil innovatie, samenwerking en groei bevorderen in zes digitale identiteitssectoren: overheidsdiensten, bankwezen, telecommunicatie, mobiele rijbewijzen, elektronische handtekeningen en gezondheid.
• NOBID is een reeks Scandinavische en Baltische landen die samen met Italië en Duitsland het gebruik van de EU-portemonnee voor digitale identiteit zullen testen voor het goedkeuren van betalingen van producten en diensten.
• DC4EU biedt tastbare steun aan de publieke en private sector in de onderwijs- en socialezekerheidssector door de uitrol van en toegang tot geavanceerde trans-Europese interoperabele digitale diensteninfrastructuren en de integratie daarvan in een grensoverschrijdend vertrouwenskader.

Concreet onderzoeken de pilots hoe de digitale portemonnee oplossingen kan bieden op deze 11 gebieden:

1. Toegang tot overheidsdiensten: Veilige toegang tot digitale overheidsdiensten, zoals het aanvragen van een paspoort of rijbewijs, het indienen van belastingen of toegang tot socialezekerheidsinformatie.
2. Een bankrekening openen: Verificatie van de identiteit van een gebruiker bij het openen van een online bankrekening, waardoor de gebruiker niet meer herhaaldelijk zijn persoonlijke gegevens hoeft te verstrekken
3. SIM-registratie: Bewijs van identiteit ten behoeve van pre- en postpaid SIM-kaartcontracten (registratie en activering), waardoor fraude en kosten voor exploitanten van mobiele netwerken worden verminderd.
4. Mobiel rijbewijs: De opslag en presentatie van het mobiele rijbewijs in zowel online als fysieke interacties zoals een bestuurder die zijn rijbewijs aan de kant van de weg verstrekt.
5. Ondertekening van contracten: Het creëren van veilige digitale handtekeningen voor het online ondertekenen van contracten, waardoor er geen papieren documenten en fysieke handtekeningen meer nodig zijn.
6. Het claimen van voorschriften: Verstrekken van gegevens over het voorschrijven aan apotheken en initiëren van de verstrekking van medische producten.
7. Reizen: Het presenteren van informatie uit reisdocumenten (bv. paspoort, visum), waardoor snelle en gemakkelijke toegang mogelijk is wanneer u door de beveiliging en douane van de luchthaven gaat.
8. Organisatorische digitale identiteiten: P roving u bent een legitieme vertegenwoordiger van een organisatie.
9. Betalingen: Verificatie van de identiteit van een gebruiker bij het online initiëren van een betaling.
10. Onderwijscertificering: Bewijs van bezit voor educatieve referenties, zoals diploma's, graden en certificaten, waardoor het gemakkelijker wordt om te solliciteren naar een baan of vervolgonderwijs.
11. Toegang tot socialezekerheidsuitkeringen: Een EU-portemonnee voor digitale identiteit kan worden gebruikt om veilig toegang te krijgen tot de socialezekerheidsinformatie en -uitkeringen van een gebruiker (bv. pensioenuitkeringen, invaliditeitsuitkeringen). Het kan ook worden gebruikt om het vrije verkeer te vergemakkelijken door documenten zoals de Europese ziekteverzekeringskaart op te slaan.