Cloud Ewropew tax-Xjenza Miftuħa - EOSC Nodu tal-UE

L-objettiv tal-EOSC huwa li jipprovdi lir-riċerkaturi u lill-innovaturi fl-Ewropa b’ambjent multidixxiplinari miftuħ u affidabbli fejn ikunu jistgħu jippubblikaw, isibu u jużaw mill-ġdid id-data, l-għodod u s-servizzi għar-riċerka u l-innovazzjoni. Permezz ta’ dan l-ambjent, l-EOSC għandu l-għan li jimmobilizza, jallinja u jespandi d-data u s-servizzi madwar l-Ewropa biex jaċċellera x-xjenza miftuħa, produttività ogħla u riproduċibbiltà u fiduċja akbar fir-riċerka.

L-EOSC huwa rikonoxxut mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea fost l-azzjonijiet ta’ prijorità tal-aġenda politika taż-Żona Ewropea tar-Riċerka (ŻER) bl-objettiv li jiġu approfonditi l-prattiki tax-xjenza miftuħa fl-Ewropa. Huwa rikonoxxut ukoll bħala l-ispazju komuni Ewropew tad-data dwar ir-riċerka u l-innovazzjoni, artikolat mal-ispazji tad-data settorjali l-oħra definiti fl-istrateġija Ewropea għad-data.

L-implimentazzjoni tal-EOSC bħalissa qed isseħħ fil-kuntest tas-sħubija Ewropea koprogrammata tal-EOSC skont Aġenda Strateġika ta’ Riċerka u Innovazzjoni (SRIA), li hija kożviluppata mal-komunità tal-EOSC.
L-appoġġ u l-finanzjament futuri tal-EOSC qed jiġu diskussi fil-kuntest tat-tħejjijiet tal-Qafas Finanzjarju Pluriennali (FP10) li jmiss.

Nodu tal-UE tal-EOSC fl-azzjoni

L-EOSC EU Node hija pjattaforma operazzjonali proprjetà tal-Kummissjoni Ewropea li sservi bħala implimentazzjoni tan-nodu ta’ referenza għall-utenti finali li tippromwovi l-prinċipji tax-xjenza miftuħa kif ukoll ċentru għall-Federazzjoni tal-EOSC li joffri kapaċitajiet ewlenin ta’ federazzjoni.

Bħala pjan ta’ azzjoni tan-nodu, huwa jappoġġa primarjament ir-riċerka multidixxiplinari u multinazzjonali li tippromwovi l-użu ta’ data FAIR (Traċċabbli, Aċċessibbli, Interoperabbli, Riutilizzabbli) u servizzi supplimentari fil-livell tal-UE. F’dan l-ambjent, ir-riċerkaturi jistgħu jsibu għodod faċli biex jintużaw u l-appoġġ tant meħtieġ kemm individwalment kif ukoll kollettivament, jippjanaw, jeżegwixxu, ixerrdu, u jivvalutaw il-flussi tax-xogħol u l-eżiti tipiċi tar-riċerka tagħhom fl-ekosistema kollha tal-EOSC.

Bħala ċentru għall-federazzjoni, tiffaċilita l-ħolqien u l-operat tal-Federazzjoni tal-EOSC skont il-prinċipju tas-sistema arkitettonika tas-sistemi. Għandu l-għan li jipprovdi pjan ta’ azzjoni tekniku u amministrattiv u qafas ta’ interoperabbiltà għal kandidati potenzjali oħra tan-nodi tal-infrastruttura li għandhom jiġu stabbiliti. L-EOSC EU Node jista’ jiġi rikonoxxut bħala l-ewwel nodu fil-livell Ewropew tal-Federazzjoni tal-EOSC promoss mill-Kummissjoni Ewropea bħala pjattaforma operazzjonalizzata fil-produzzjoni.

Fl-ewwel sentejn tal-operazzjonijiet, l-EOSC EU Node ġabar aktar minn 50 000 viżitatur, 6 000 utent irreġistrat li jistgħu jfittxu madwar 190+ miljun prodott ta’ riċerka (data, pubblikazzjoni, software) u kiseb 7.7 miljun kreditu virtwali allokati b’kollox biex jeżegwixxu flussi tax-xogħol ta’ riċerka (analitika tad-data, simulazzjonijiet, viżwalizzazzjonijiet, eżekuzzjoni tal-kodiċi, eċċ.) appoġġati minn għodod ta’ produttività interoperabbli bħas-sinkronizzazzjoni u l-kondiviżjoni tal-fajls, l-editjar kollaborattiv, l-użu awtomatizzat tal-applikazzjoni u servizzi kbar ta’ trasferiment tal-fajls f’kuntest ta’ riċerka multidixxiplinari. 

Il-Federazzjoni tal-EOSC fil-produzzjoni 

F’Ottubru 2026, il-Federazzjoni tal-EOSC daħlet fil-produzzjoni, u dan jimmarka pass importanti fl-iżvilupp ta’ ekosistema Ewropea tar-riċerka konnessa. Enfasizzata fis-Simpożju tal-EOSC 2026 f’Firenze, il-federazzjoni tlaqqa’ flimkien 14-il nodu operazzjonali, inkluż in-Nodu tal-UE tal-EOSC, li jgħaqqad l-infrastrutturi tar-riċerka nazzjonali, reġjonali u tematiċi madwar l-Ewropa.

Billi tgħaqqad l-infrastrutturi tar-riċerka eżistenti u tippermetti l-kondiviżjoni u l-użu mill-ġdid effettivi tad-data tar-riċerka, il-federazzjoni tnaqqas il-frammentazzjoni, tiffaċilita l-aċċess għal riżorsi tar-riċerka siewja bejn il-fruntieri istituzzjonali u nazzjonali, u trawwem kollaborazzjoni xjentifika transfruntiera u interdixxiplinari. Hekk kif jingħaqdu nodi addizzjonali u jespandu l-kapaċitajiet tagħha, il-Federazzjoni tal-EOSC se tkompli ssaħħaħ il-kapaċità tal-Ewropa li tingrana data tar-riċerka affidabbli għall-iskoperta xjentifika mmexxija mid-data, ir-riċerka u l-innovazzjoni ffaċilitati mill-IA, u b’hekk tikkontribwixxi għall-eċċellenza u l-kompetittività tar-riċerka tal-Ewropa.

L-akkwist tal-qafas tan-Nodu tal-UE tal-EOSC fl-2026

L-akkwist tal-EOSC 2026 – kif previst fil-Programm ta’ Ħidma tal-Infrastrutturi tar-Riċerka ta’ Orizzont Ewropa 2026-2027 “Servizzi ġestiti għall-Pjattaforma EOSC (EOSC EU Node)” – għandu jieħu f’idejh u jiżgura t-titjib inkrementali u l-operat, il-manutenzjoni u l-appoġġ kontinwi tas-sett integrat ta’ servizzi ġestiti li jikkostitwixxu l-pjattaforma EOSC EU Node fil-produzzjoni, bħala servizz proprjetà tal-Kummissjoni Ewropea. Huwa mfassal bħala qafas ta’ 4 snin li fih il-Kummissjoni tista’ titlob is-servizzi ġestiti u l-ħidma ta’ żvilupp meħtieġa biex taqdi bl-aħjar mod il-Federazzjoni tal-EOSC li qed tevolvi, in-nodi operazzjonali tagħha, l-utenti finali u partijiet ikkonċernati oħra.

Aktar dwar din l-azzjoni ta’ akkwist

In-Nodu tal-UE tal-EOSC inizjalment ġie akkwistat fl-2022

Biex tikkapitalizza fuq l-isforz konsiderevoli tar-riċerka u l-innovazzjoni, inizjalment ġie akkwistat nodu tal-infrastruttura abilitanti kompletament operazzjonali għall-EOSC mill-Kummissjoni Ewropea bħala parti mid-dispożizzjonijiet ta’ Orizzont Ewropa, l-Infrastrutturi tar-Riċerka, il-Programm ta’ Ħidma 2021-2022.

Dettalji tal-azzjoni tal-akkwist pubbliku 2022

L-isfond

Il-Kummissjoni beħsiebha tisfrutta l-potenzjal tal-użu mill-ġdid ta’ tipi differenti ta’ data u tiffaċilita l-fluss liberu tagħha bejn il-fruntieri biex tikseb suq uniku diġitali Ewropew, għall-benefiċċju tal-ekonomija u tas-soċjetà.

L-EOSC huwa faċilitatur fundamentali tax-xjenza miftuħa u tat-trasformazzjoni diġitali tas-settur tal-innovazzjoni tar-riċerka. Dan joffri l-possibbiltà li tiġi aċċessata u użata mill-ġdid id-data kollha tar-riċerka ffinanzjata pubblikament fl-Ewropa, fid-dixxiplini xjentifiċi u fil-pajjiżi kollha. Billi tiffedera l-infrastrutturi eżistenti tad-data tar-riċerka, l-EOSC tingrana l-investimenti nazzjonali u żżid il-valur f’termini ta’ skala, interdixxiplinarjetà u innovazzjoni aktar rapida.

In-Nodu tal-UE tal-EOSC inizjalment ġie akkwistat mid-DĠ CONNECT tal-Kummissjoni Ewropea fl-2022 biex jipprovdi implimentazzjoni ta’ referenza u eżempju operazzjonali għan-Nodi tal-EOSC li għandhom jiġu stabbiliti kif ukoll biex jiżgura l-ħolqien u l-produzzjoni tal-Federazzjoni tal-EOSC bħala ċentru fil-livell Ewropew. In-Nodu tal-UE tal-EOSC tnieda fil-produzzjoni mis-Simpożju tal-EOSC f’Ottubru 2024 f’Berlin, il-Ġermanja. Il-Federazzjoni tal-EOSC, bl-ewwel 14-il nodu operazzjonali, fl-aħħar mill-aħħar tnediet sentejn wara fis-Simpożju tal-EOSC 2026 f’Firenze, l-Italja. L-akkwist attwali jipprovdi l-qafas għal operazzjonijiet kontinwi tan-Nodu tal-UE tal-EOSC sa tmiem l-2030, soġġett għall-finanzjament disponibbli.