Wspólne Przedsięwzięcie w dziedzinie Europejskich Obliczeń Wielkiej Skali jest wspólną inicjatywą UE, państw europejskich i partnerów prywatnych na rzecz rozwoju światowej klasy ekosystemu obliczeń superkomputerowych w Europie.
Wspólne Przedsięwzięcie w dziedzinie Europejskich Obliczeń Wielkiej Skali (Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC) ma na celu poprawę jakości życia obywateli europejskich, rozwój nauki, zwiększenie konkurencyjności przemysłu oraz zapewnienie autonomii technologicznej Europy. Jest to podmiot prawny i finansujący, utworzony w 2018 r. i mający siedzibę w Luksemburgu. Łączy zasoby Unii Europejskiej, 32 krajów europejskich i trzech partnerów prywatnych, aby uczynić Europę światowym liderem w dziedzinie obliczeń superkomputerowych.
Misja Wspólnego Przedsięwzięcia EuroHPC
Główne działania Wspólnego Przedsięwzięcia mają na celu:
- Opracowanie ogólnoeuropejskiej infrastruktury obliczeń superkomputerowych: nabycie i wdrożenie w UE trzech superkomputerów przedeksaskalowych, zdolnych do wykonywania co najmniej 1017 – stu milionów miliardów obliczeń na sekundę. Komputery te powinny znaleźć się w pierwszej piątce na świecie. Nabyła pięć superkomputerów petaskalowych, zdolnych do wykonywania co najmniej 1015 – 1 mln mld obliczeń na sekundę, które są już w pełni operacyjne. Komputery te powinny znaleźć się w światowej czołówce 50. Te nowe maszyny przyniosą korzyści europejskim użytkownikom prywatnym i publicznym pracującym w środowisku akademickim i przemyśle w całej Europie.
- Wspieranie działań w zakresie badań naukowych i innowacji: rozwój europejskiego ekosystemu obliczeń superkomputerowych, stymulowanie sektora dostaw technologii, od procesorów o niskim poborze mocy po oprogramowanie i oprogramowanie pośredniczące, oraz ich integracja z systemami obliczeń superkomputerowych. Ponadto Wspólne Przedsięwzięcie Euro HPC wspiera centra doskonałości HPC, które będą promować wykorzystanie zdolności obliczeniowych eksaskalowych do zastosowań naukowych. Utworzono centra kompetencji w zakresie HPC w każdym z państw uczestniczących we Wspólnym Przedsięwzięciu EuroHPC, aby w szczególności wzmocnić świadczenie usług w zakresie HPC na rzecz przemysłu (w tym MŚP), środowiska akademickiego i administracji publicznej, dostarczając dostosowane do potrzeb rozwiązania szerokiemu gronu użytkowników, które będą sprzyjać szerszemu upowszechnianiu HPC w Europie. Wszystkie te elementy są kluczowymi elementami szerszej strategii cyfrowej UE.
Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC w działaniu
W lipcu 2021 r. Rada przyjęła nowe rozporządzenie w sprawie ustanowienia nowego Wspólnego Przedsięwzięcia w dziedzinie Europejskich Obliczeń Wielkiej Skali i uchylenia rozporządzenia (UE) 2018/1488. Określono w nim ambitną misję, której towarzyszy znacznie większy budżet w wysokości 7 mld EUR na lata 2021–2027, aby:
- dalej rozwijać, wdrażać, rozszerzać i utrzymywać w UE światowej klasy infrastrukturę obliczeń superkomputerowych i danych, opartą na kluczowych zastosowaniach naukowych, przemysłowych i społecznych;
- opracowanie i wdrożenie infrastruktury obliczeń kwantowych i symulacji kwantowych
- osiągnięcie kolejnej granicy obliczeń wielkiej skali poprzez nabycie pierwszych superkomputerów eksaskalowych. superkomputery te są zdolne do ponad miliarda operacji na sekundę (w porównaniu z dziesięcioma miliardami operacji na sekundę zwykłego urządzenia przenośnego);
- sfederowanie europejskich zasobów obliczeń superkomputerowych i obliczeń kwantowych oraz udostępnienie ich szerokiemu gronu użytkowników publicznych i prywatnych w całej Europie, w tym na potrzeby europejskich publicznych przestrzeni danych, jak przedstawiono w europejskiej strategii w zakresie danych z 2020 r.;
- zapewnienie bezpiecznych usług w zakresie obliczeń superkomputerowych opartych na chmurze obliczeniowej dla szerokiego grona użytkowników publicznych i prywatnych w całej Europie;
- wspieranie rozwoju innowacyjnych technologii i zastosowań obliczeń superkomputerowych w celu stworzenia światowej klasy europejskiego ekosystemu HPC;
- opracowanie bardziej ekologicznych systemów obliczeniowych i wykorzystanie synergii HPC ze sztuczną inteligencją, dużymi zbiorami danych i technologiami chmury obliczeniowej;
- rozszerzyć i rozszerzyć wykorzystanie obliczeń superkomputerowych na szerokie grono użytkowników naukowych i przemysłowych, na przykład poprzez wspieranie MŚP w opracowywaniu innowacyjnych uzasadnień biznesowych z wykorzystaniem superkomputerów oraz zapewnianie im możliwości szkoleniowych i kluczowych umiejętności w zakresie HPC, których potrzebują za pośrednictwem krajowych centrów kompetencji w zakresie HPC;
- wdrożenie centrów doskonałości w zastosowaniach HPC i uprzemysłowienie oprogramowania HPC z wykorzystaniem nowatorskich algorytmów, kodów i narzędzi zoptymalizowanych pod kątem przyszłych generacji superkomputerów;
- wprowadzenie wielkoskalowych pilotażowych stanowisk testowych i platform dla HPC oraz aplikacji i usług w zakresie danych w kluczowych sektorach przemysłu;
W styczniu 2024 r. Komisja zaproponowała zmiany w rozporządzeniu w sprawie EuroHPC, co oznacza znaczną zmianę w związku z utworzeniem „fabryk AI” – nowego filaru w ramach EuroHPC. Te „fabryki sztucznej inteligencji” będą nabywać i modernizować modele sztucznej inteligencji ogólnego przeznaczenia (GPAI), komputery typu upercom i urządzenia do programowania. Opracują również nową generację jednostek przetwarzania grafiki (GPU) - w tym jednostek do obliczeń kwantowych -w celu rozwiązania problemu globalnego niedoboru czipów.
Ponadto „fabryki sztucznej inteligencji” mają na celu rozszerzenie wykorzystania sztucznej inteligencji – zwłaszcza w przypadku przedsiębiorstw typu start-up i MŚP – poprzez zapewnienie dostępu do rozwiązań w zakresie sztucznej inteligencji, ale także pobudzenie ekosystemu badań nad sztuczną inteligencją. Organizacje będą mogły współpracować z EuroHPC w zakresie opracowywania, testowania, oceny i walidacji algorytmicznych modeli AI na dużą skalę. Wszystkie powyższe działania przyczynią się do rozwoju nowych zastosowań AI opartych na modelach AI ogólnego przeznaczenia.
Korzyści ze Wspólnego Przedsięwzięcia EuroHPC
Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC umożliwia krajom europejskim koordynację strategii i inwestycji w zakresie obliczeń superkomputerowych wraz z UE. Od czasu utworzenia Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC znacznie zwiększyło inwestycje w HPC na szczeblu europejskim i przyczynia się do przywrócenia Europie pozycji lidera w dziedzinie HPC na świecie.
Kluczowe znaczenie będzie miał rozwój konkurencyjnego ekosystemu HPC w Europie, ale także zintegrowane światowej klasy zdolności w zakresie obliczeń superkomputerowych eksaskalowych i obliczeń kwantowych. Zapewni to UE utrzymanie wiodącej pozycji w gospodarce cyfrowej i przyczyni się do wzmocnienia autonomii technologicznej i w zakresie danych w Europie.
W ramach programu badań naukowych i innowacji Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC wzmacnia również europejską bazę wiedzy w zakresie technologii HPC i niweluje niedobór umiejętności cyfrowych, w szczególności poprzez wzmocnienie sieci krajowych centrów kompetencji HPC. Centra kompetencji będą działać lokalnie, aby ułatwić dostęp do europejskich możliwości w zakresie HPC w różnych sektorach przemysłu, dostarczając rozwiązania dostosowane do potrzeb szerokiego grona użytkowników.
Członkowie

W skład Wspólnego Przedsięwzięcia EuroHPC wchodzą członkowie publiczni i prywatni:
- Członkowie z sektora publicznego:
- Unia Europejska (reprezentowana przez Komisję),
- Państwa członkowskie i państwa stowarzyszone, które zdecydowały się zostać członkami wspólnego przedsięwzięcia: Austria, Belgia, Bułgaria, Chorwacja, Cypr, Dania, Estonia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Irlandia, Islandia, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niderlandy, Niemcy, Norwegia, Polska, Portugalia, Republika Czeska, Rumunia, Serbia, Słowacja, Słowenia, Szwecja, Węgry, Włochy i Turcja.
- 30 października 2026 r. na szczycie UE–Kanada w Montrealu Kanada oficjalnie przystąpiła do europejskiej publicznej sieci superkomputerów i komputerów kwantowych, stając się państwem uczestniczącym we Wspólnym Przedsięwzięciu w dziedzinie Europejskich Obliczeń Wielkiej Skali (Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC).
- Unia Europejska (reprezentowana przez Komisję),
- Członkowie prywatni: przedstawiciele trzech uczestniczących partnerów prywatnych, Europejskiej Platformy Technologicznej na rzecz Obliczeń Wielkiej Skali (ETP4HPC), stowarzyszenia Big Data Value Association (BDVA) oraz Europejskiego Konsorcjum Przemysłu Kwantowego (QuIC). Wspólne Przedsięwzięcie opiera się również na współpracy z kluczowymi podmiotami europejskimi, takimi jak PRACE (partnerstwo na rzecz zaawansowanych technologii obliczeniowych w Europie) i GEANT (ogólnoeuropejska szybka sieć na rzecz badań naukowych i edukacji).
Inne państwa członkowskie i państwa stowarzyszone w ramach programu „Horyzont Europa” lub programu „Cyfrowa Europa” również mogą w dowolnym momencie przystąpić do Wspólnego Przedsięwzięcia.
Zarządzanie
Struktura zarządzania Wspólnego Przedsięwzięcia EuroHPC składa się z:
- Rada Zarządzająca (przedstawiciele członków z sektora publicznego), odpowiedzialna za podejmowanie decyzji przez Wspólne Przedsięwzięcie, w tym decyzji o finansowaniu związanych ze wszystkimi działaniami w zakresie zamówień publicznych oraz badań naukowych i innowacji.
- Rada Konsultacyjna ds. Przemysłowych i Naukowych (przedstawiciele wyznaczeni przez członków prywatnych i Radę Zarządzającą), składająca się z Grupy Doradczej ds. Badań Naukowych i Innowacji (RIAG) i Grupy Doradczej ds. Infrastruktury (INFRAG), która zapewnia Radzie Zarządzającej niezależne doradztwo w zakresie strategicznego programu badań naukowych i innowacji Wspólnego Przedsięwzięcia oraz nabywania i eksploatacji superkomputerów będących jego własnością.
- Dyrektor wykonawczy, dyrektor naczelny odpowiedzialny za bieżące zarządzanie Wspólnym Przedsięwzięciem.
Budżet
Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC jest finansowane wspólnie przez państwa uczestniczące i członków prywatnych. Budżet Wspólnego Przedsięwzięcia na lata 2021–2027 wynosi około 7 mld EUR. Jego finansowanie jest przydzielane w następujący sposób:
- 1,9 mld EUR z programu „Cyfrowa Europa” na wsparcie nabywania, rozmieszczania superkomputerów eksaskalowych i instalacji eksaskalowych, federacji usług w zakresie obliczeń superkomputerowych oraz poszerzenia wykorzystania HPC i umiejętności w tym zakresie;
- 900 mln EUR z programu „Horyzont Europa” na wsparcie działań w zakresie badań naukowych i innowacji na rzecz rozwoju światowej klasy ekosystemu obliczeń superkomputerowych w całej Europie;
- 200 mln EUR z instrumentu „Łącząc Europę” na poprawę wzajemnych połączeń HPC i zasobów danych, a także wzajemnych połączeń ze wspólnymi europejskimi przestrzeniami danych i bezpieczną infrastrukturą chmury obliczeniowej w Unii.
Równa inwestycja będzie pochodzić od uczestniczących państw, podczas gdy wkład członków prywatnych wynosi 900 mln EUR (jako wkłady niepieniężne i pieniężne).
Ponieważ żadne państwo europejskie nie ma możliwości indywidualnego rozwijania światowej klasy zasobów w zakresie obliczeń superkomputerowych, Wspólne Przedsięwzięcie zapewnia uczestnikom wsparcie finansowe w formie zamówień publicznych lub dotacji na badania naukowe i innowacje w następstwie otwartych i konkurencyjnych zaproszeń do składania wniosków.
Superkomputery Wspólnego Przedsięwzięcia EuroHPC
Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC wyposaża już UE w światowej klasy infrastrukturę superkomputerów przedeksaskalowych i petaskalowych oraz opracowuje technologie, zastosowania i umiejętności niezbędne do osiągnięcia do 2023 r. pełnych zdolności eksaskalowych (poziom wydajności umożliwiający wykonanie dziesięciu do mocy osiemnastu operacji na sekundę).
8 pierwszych superkomputerów EuroHPC to:
- LUMI w Finlandii (która zajmuje trzecie miejsce na świecie)
- LEONARDO we Włoszech (który zajmuje 4 miejsce na świecie)
- Vega in Słowenia
- MeluXina w Luksemburg
- Odkrywca w Bułgaria
- Karolina w Czechach
- MareNostrum5 w Hiszpanii (która zajmuje 8 miejsce na świecie)
- Deucalion w Portugalii
I pierwszy europejski komputer eksaskalowy, Jowisz, jest w toku w Niemczech.
Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC ogłosiło również 5 nowych lokalizacji hostingowych dla nowej generacji europejskich superkomputerów w Niemczech, Grecji, na Węgrzech, w Irlandii i Polsce. Podobnie jak istniejące superkomputery EuroHPC, nowe obiekty będą połączone i dostępne, aby służyć szerokiemu gronu europejskich użytkowników w środowisku naukowym, a także przemysłowi, w szczególności MŚP, oraz sektorowi publicznemu w całej UE i krajach uczestniczących.
Ponadto Wspólne Przedsięwzięcie EuroHPC integruje również swoje komputery kwantowe z 6 komputerami kwantowymi w Czechach, Niemczech, Hiszpanii, Francji, Włoszech i Polsce. Pierwszy zakupiony komputer kwantowy EuroHPC zainaugurowano w Poznaniu (Polska) w czerwcu 2025 r. We wrześniu 2025 r. E uroHPC zainaugurował swój drugi komputer kwantowy „VLQ” w Ostrawie w Czechach. Ten kamień milowy stanowi ważny krok naprzód we wdrażaniu najnowocześniejszej europejskiej infrastruktury obliczeń kwantowych.
Najnowsze wiadomości

Od dzisiaj do środy 2 września Komisja Europejska będzie reprezentowana przez Hennę Virkkunen, wiceprzewodniczącą wykonawczą do spraw suwerenności technologicznej, bezpieczeństwa i demokracji, oraz Valdisa Dombrovskisa, komisarza do spraw gospodarki i wydajności, wdrażania i uproszczenia, na posiedzeniach ministerialnych grupy G-20 w Karolinie Północnej w Stanach Zjednoczonych Ameryki.

UE ogłosiła zaproszenie do składania ofert w celu utworzenia maksymalnie siedmiu gigafabryk sztucznej inteligencji w całej Europie w ramach ostatniego ważnego dążenia do przyspieszenia suwerenności technologicznej i ambicji Europy, by stać się kontynentem sztucznej inteligencji.

Najnowszy europejski komputer kwantowy Euro-Q-Exa został zainaugurowany w Monachium 12 lutego.

Unia Europejska formalnie przyjęła zmianę do rozporządzenia w sprawie EuroHPC – wspieranie strategicznej autonomii Europy i globalnej konkurencyjności w zakresie obliczeń wielkiej skali, sztucznej inteligencji i technologii kwantowych.
Last update
5 listopad 2026