Gníomh an Aontais um Chibearshlándáil

Sainordú nua do ENISA

Tá ENISA, Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chibearshlándáil, níos láidre anois. Le Gníomh an Aontais um Chibearshlándáil, tugtar sainordú buan don ghníomhaireacht, agus tugtar níos mó acmhainní agus cúraimí nua di.

Tá ról lárnach ag ENISA maidir leis an gCreat Eorpach um Dheimhniú Cibearshlándála a bhunú agus a chothabháil tríd an bhforas teicniúil a ullmhú le haghaidh scéimeanna deimhniúcháin sonracha. Tá sé i gceannas ar an bpobal a chur ar an eolas faoi na scéimeanna deimhniúcháin agus faoi na deimhnithe a eisíodh trí shuíomh gréasáin tiomnaithe. 

Tá sainordú ag ENISA comhar oibríochtúil a mhéadú ar leibhéal an Aontais, cuidiú le Ballstáit an Aontais ar mian leo a iarraidh air a dteagmhais chibearshlándála a láimhseáil, agus tacú le comhordú an Aontais i gcás cibirionsaithe agus géarchéimeanna mórscála trasteorann.

Cuireann an cúram sin le ról ENISA mar rúnaíocht do Líonra náisiúnta na bhFoirne Freagartha do Theagmhais a bhaineann le Slándáil Ríomhairí (CSIRTanna), arna bhunú leis an Treoir maidir le slándáil córas gréasán agus faisnéise (Treoir NIS).

I mí Eanáir 2026, mhol an Coimisiún Gníomh nua um Chibearshlándáil chun athléimneacht agus cumais chibearshlándála an Aontais a neartú a thuilleadh. Faoin togra, tabharfaidh ENISA tuilleadh tacaíochta do chuideachtaí agus do pháirtithe leasmhara atá ag feidhmiú san Aontas trí luathrabhaidh maidir le cibearbhagairtí agus cibeartheagmhais a eisiúint. 

I gcomhar le Europol agus le Foirne Freagartha do Theagmhais a bhaineann le Slándáil Ríomhairí (CSIRTanna), tacóidh sé le cuideachtaí freagairt d’ionsaithe bogearraí éirice agus téarnamh uathu.

Forbróidh ENISA freisin acmhainneacht choiteann de chuid an Aontais maidir le seirbhísí bainistithe leochaileachta agus soláthróidh sé seirbhísí bainistithe leochaileachta do pháirtithe leasmhara. Feidhmeoidh sé an pointe iontrála aonair le haghaidh tuairisciú teagmhas atá beartaithe san Omnibus Digiteach.

Tá sé d’aidhm ag an nGníomh athbhreithnithe um Chibearshlándáil freisin rioscaí i slabhra soláthair TFC an Aontais ó sholáthraithe tríú tír a bhfuil ábhair imní chibearshlándála acu a laghdú. Leagtar síos leis creat iontaofa maidir le slándáil an tslabhra soláthair TFC trí úsáid a bhaint as cur chuige comhchuibhithe, comhréireach agus rioscabhunaithe. Le teagmhais chibearshlándála a tharla le déanaí, cuireadh i dtábhacht na rioscaí móra a bhaineann le leochaileachtaí sna slabhraí soláthair TFC, ar rioscaí iad atá fíor-riachtanach le haghaidh seirbhísí criticiúla agus bonneagar criticiúil.

Creat Eorpach um Dheimhniú Cibearshlándála

Le Gníomh an Aontais um Chibearshlándáil, tugtar isteach Creat Deimhniúcháin Cibearshlándála uile-Aontais le haghaidh táirgí, seirbhísí agus próisis TFC. Ní bheidh ar chuideachtaí a dhéanann gnó san Aontas Eorpach a dtáirgí, a bpróisis agus a seirbhísí TFC a dheimhniú ach aon uair amháin agus aithneofar a ndeimhnithe ar fud an Aontais Eorpaigh.

Leis an togra maidir leis an nGníomh athbhreithnithe um Chibearshlándáil, tabharfaidh an Creat Eorpach athnuaite um Dheimhniú Cibearshlándála níos mó soiléireachta agus nósanna imeachta níos simplí chun scéimeanna a fhorbairt laistigh de 12 mhí mar réamhshocrú. 

Leasuithe spriocdhírithe

An 18 Aibreán 2023, mhol an Coimisiún leasú spriocdhírithe ar Ghníomh an Aontais um Chibearshlándáil. Glacadh an leasú spriocdhírithe sin an 15 Eanáir 2025 agus is é is aidhm dó go mbeifear in ann scéimeanna deimhniúcháin Eorpacha a ghlacadh amach anseo le haghaidh ‘seirbhísí slándála bainistithe’ lena gcumhdaítear réimsí amhail freagairt ar theagmhais, tástáil treáite, iniúchtaí slándála agus comhairleacht. Tá deimhniú ríthábhachtach chun ardleibhéal cáilíochta agus iontaofachta a áirithiú do na seirbhísí cibearshlándála fíorchriticiúla íogaire sin a chuidíonn le cuideachtaí agus le heagraíochtaí teagmhais a chosc, a bhrath, freagairt dóibh nó téarnamh uathu.

An 20 Eanáir 2026, mhol an Coimisiún freisin leasuithe spriocdhírithe ar Threoir NIS2 chun soiléireacht dhlíthiúil a mhéadú. Leis na leasuithe, simpleofar comhlíonadh rialacha cibearshlándála an Aontais agus ceanglais bainistithe riosca do chuideachtaí atá ag feidhmiú san Aontas. Éascóidh siad comhlíonadh do 28,700 cuideachta, lena n-áirítear 6,200 micrifhiontar agus fiontar beag.