Néalríomhaireacht

Is cuid dhílis den sprioc é sonraí agus seirbhísí néalríomhaireachta a aistriú de réir a chéile chuig an imeall. Tá gá ag an néalríomhaireacht le bonneagair dhigiteacha shlána inbhuanaithe chomh maith le stóráil agus tarchur sábháilte sonraí. 

Tá an méid sonraí domhanda ag fás go han-tapa. Cé go dtarlaíonn néalríomhaireacht den chuid is mó i lárionaid mhóra sonraí sa lá atá inniu ann, faoi 2025 aisiompóidh an treocht sin: Táthar ag súil go bpróiseálfar 80% de na sonraí go léir i bhfeistí cliste níos gaire don úsáideoir, ar a dtugtar imeall-ríomhaireacht. Tá infhaighteacht imeall-ríomhaireachta agus néalríomhaireachta araon fíor-riachtanach i gcontanam ríomhaireachta chun a áirithiú go bpróiseáiltear sonraí ar an mbealach is éifeachtúla. Beidh bonneagair imeall-ríomhaireachta agus néalríomhaireachta atá tíosach ar fhuinneamh agus iontaofa ríthábhachtach chun úsáid inbhuanaithe a bhaint as teicneolaíochtaí imeall-ríomhaireachta agus néalríomhaireachta.

Tá an uaillmhian leathan Néalríomhaireachta agus Imeallríomhaireachta sin fréamhaithe in dhá chuspóir de Dheacáid Dhigiteach an Aontais. Faoi 2030:

• Ba cheart do 75 % de ghnólachtaí na hEorpa teicneolaíochtaí néalríomhaireachta a úsáid dá ngníomhaíochtaí.
• Úsáidfear 10,000 imeallnód aeráidneodrach agus an-slán ar fud na hEorpa. Cuirfidh siad an nascacht is gá ar fáil agus cumasóidh siad mearaistrithe sonraí.

Léiríonn na sonraí is déanaí ó Eurostat gur bhain 45,2 % de ghnólachtaí úsáid as néalseirbhísí in 2023 (+4.2 pointe céatadáin ó 2021), ach measann siad go n-athraíonn an glacadh go suntasach de réir méide: Bhain 77,6 % d’fhiontair mhóra, 59 % d’fhiontair mheánmhéide, agus 41,7 % de ghnólachtaí beaga úsáid as néalseirbhísí.

Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, teastaíonn raon leathan beart uainn, lena léirítear castacht agus tábhacht straitéiseach an ábhair. Dá bhrí sin, tá tús curtha ag an gCoimisiún leis na huirlisí uile atá ar fáil dó a eascraíonn as an Straitéis Eorpach maidir le Sonraí, as an Straitéis Dhigiteach, as an Deacáid Dhigiteach, as an Straitéis Thionsclaíoch agus as na cláir infheistíochta digití.

Togra le haghaidh Gníomh um Fhorbairt Néalríomhaireachta agus IS

In 2025, molfaidh an Coimisiún an Gníomh um Fhorbairt na Néalríomhaireachta agus na hIntleachta Saorga, agus é mar aidhm aige acmhainneacht lárionaid sonraí an Aontais a mhéadú faoi thrí ar a laghad laistigh de na 5 go 7 mbliana amach romhainn agus riachtanais ghnólachtaí agus riaracháin phoiblí an Aontais a chomhlíonadh go hiomlán faoi 2035. Leis an nGníomh, déanfar imscaradh lárionad sonraí a chuíchóiriú trí láithreáin oiriúnacha a shainaithint agus trí phróisis cheadaithe a shimpliú le haghaidh tionscadail a chomhlíonann critéir inbhuanaitheachta agus nuálaíochta. Ag an am céanna, tabharfaidh sé aghaidh ar na héilimh fuinnimh atá ag dul i méid trí éifeachtúlacht fuinnimh a chur chun cinn, trí theicneolaíochtaí nuálacha fuaraithe agus bainistithe cumhachta a ghlacadh, agus trí lárionaid sonraí a chomhtháthú laistigh den chóras fuinnimh níos leithne.

Chun ceannasacht dhigiteach na hEorpa in earnáil na néalríomhaireachta a neartú, oibreoidh an Gníomh in éineacht le beartas néalríomhaireachta aonair ar fud an Aontais atá beartaithe le haghaidh riaracháin phoiblí agus soláthar poiblí. Leis an gcur chuige comhcheangailte sin, cothófar fás soláthraithe néalríomhaireachta Eorpacha agus tabharfar tús áite d’acmhainneacht néalríomhaireachta an-slán a úsáid le haghaidh cásanna úsáide an-chriticiúil.

An Straitéis Eorpach maidir le Sonraí

Leis na gníomhaíochtaí a mholtar i Straitéis Sonraí an Aontais, éascófar an t-aistriú chuig an imeall, agus seirbhísí néalríomhaireachta agus imeall-ríomhaireachta idir-inoibritheacha á bhforbairt ag an am céanna chun tacú le spásanna coiteanna sonraí Eorpacha a thógáil. Ní mór d’úsáideoirí agus do sholáthraithe a bheith slán agus iad ag bogadh go dtí an néal agus leas a bhaint as ardleibhéal iomaíochta sa mhargadh. Is iad seo a leanas na gníomhaíochtaí a rannchuidíonn leis na cuspóirí sin a bhaint amach: 

• Infheistíocht a dhéanamh i dTionscadal Tábhachtach ar mhaithe le Leas na hEorpa i gCoitinne (IPCEI) lena ndéanfar bonneagair néalríomhaireachta agus seirbhísí gaolmhara atá tíosach ar fhuinneamh agus iontaofa a chónascadh.
• Simpl, meánearraí foinse oscailte, inbhuanaithe agus slána lena gcumasófar cónaidhmeanna néal go himeall agus a bheidh ina gcroí-bhogearraí lena gcumhachtaítear Spásanna Sonraí arna gcistiú ag an Aontas ar shlí eile.
• Tá sé beartaithe ag an Aontas sraith rialacha a thiomsú, i bhfoirm Leabhar Rialacha Néalríomhaireachta an Aontais agus Treoir maidir le soláthar poiblí seirbhísí próiseála sonraí. Leis an Leabhar Rialacha, soláthrófar creat Eorpach aonair rialacha ceangailteacha agus neamhcheangailteacha ábhartha d’úsáideoirí néalseirbhísí agus do sholáthraithe néalseirbhísí san Eoraip. Chun éifeachtúlacht agus cáilíocht sholáthar poiblí na seirbhísí próiseála sonraí san Eoraip a mhéadú, molfar sa Treoraíocht moltaí maidir le beartais náisiúnta chomhsheasmhacha a chur chun feidhme arna gcomhlánú le sraith chuimsitheach critéar fíor-riachtanach le haghaidh seirbhísí próiseála sonraí a bheidh le breithniú ag comhlachtaí earnála poiblí le linn an phróisis tairisceana.
• Mar chuid den Ghníomh um Chibearshlándáil, tá an ghníomhaireacht Eorpach um chibearshlándáil, ENISA, ag obair ar scéim Eorpach um dheimhniú cibearshlándála le haghaidh néalseirbhísí (EUCS). Tabharfaidh an scéim dearbhú méadaithe do ghnólachtaí, do riaracháin phoiblí agus do shaoránaigh go bhfuil a gcuid sonraí slán cibé áit a stóráiltear nó a phróiseáiltear iad.
• Margadh néalríomhaireachta atá cothrom agus iomaíoch mar chuid den Ghníomh um Shonraí: Trí dhul i ngleic le gaibhniú díoltóirí, féachann an Gníomh um Shonraí le hathrú a dhéanamh idir soláthraithe seirbhíse néalríomhaireachta éagsúla go tapa, saor in aisce agus sreabhach ó thaobh na teicneolaíochta de. Tá sé d’aidhm aige freisin borradh a chur faoin idir-inoibritheacht agus cuireann sé coimircí ar fáil maidir le haistrithe idirnáisiúnta sonraí.
• Cosaint sonraí sa scamall:  d’éascaigh an Coimisiún ardán don tionscal chun dhá Chód Iompair a fhorbairt maidir le cosaint sonraí sa néal. Tá tuilleadh eolais faoi phróiseáil sonraí pearsanta agus neamhphearsanta sa néal le fáil i dTreoir an Choimisiúin maidir le tacair sonraí mheasctha .
• An Rialachán maidir le saorshreabhadh sonraí neamhphearsanta, lena méadaítear, in éineacht leis an Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí, deimhneacht dhlíthiúil d’úsáideoirí néalríomhaireachta trí shaorghluaiseacht na sonraí uile san Aontas a áirithiú. 

Le mapáil Eorpach ar shreafaí sonraí, beifear in ann measúnú a dhéanamh ar mhéid agus ar luach eacnamaíoch na sreafaí sonraí chuig geilleagar digiteach na hEorpa agus tabharfar léargais luachmhara do ghnólachtaí. 

Straitéis Dhigiteach

Beidh an néalríomhaireacht agus an imeall-ríomhaireacht i measc na dteicneolaíochtaí digiteacha sin a rannchuidíonn le spriocanna inbhuanaitheachta an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip trí bhonn taca a chur faoi réitigh dhigiteacha nua. Ag an am céanna, tá an Coimisiún ag obair chun feabhas a chur ar inbhuanaitheacht na néalríomhaireachta agus na himeall-ríomhaireachta, go háirithe trí bhearta lena ndírítear ar éifeachtúlacht acmhainní na lárionad sonraí chun an cuspóir a bhaint amach ‘faoi 2030, ní mór do lárionaid sonraí a bheith aeráidneodrach agus an-éifeachtúil ó thaobh fuinnimh de.’ Is iad seo a leanas na samplaí reatha maidir le conas é sin a bhaint amach: lárionaid sonraí a áireamh i dtacsanomaíocht an Aontais le haghaidh gníomhaíochtaí inbhuanaithe, forálacha nua sa Treoir maidir le hÉifeachtúlacht Fuinnimh, critéir maidir le Soláthar Poiblí Glas nó an Cód Iompair maidir le Lárionaid Sonraí atá tíosach ar fhuinneamh.   

An Deacáid Dhigiteach

Chomh maith leis an dá sprioc a bhaineann le glacadh néalríomhaireachta ag fiontair agus leis an méadú ar líon na n-imeallnóid, déanfaidh an tAontas infheistíocht i dtionscadail ilnáisiúnta. Tá IPCEI maidir le Seirbhísí Néalríomhaireachta agus Imeall-Ríomhaireachta den Chéad Ghlúin Eile mar chuid de thionscadal ilnáisiúnta maidir le Bonneagar agus Seirbhísí Coiteanna Sonraí Eorpacha faoin gclár beartais don Deacáid Dhigiteach. Oibreoidh sé i ndlúthchomhar le Cuibhreannas don Bhonneagar Digiteach Eorpach (EDIC) a d’fhéadfadh a bheith ann le haghaidh spásanna coiteanna sonraí Eorpacha earnála. 

Cuideoidh infheistíochtaí i dteicneolaíochtaí nuálacha agus trasearnálacha néalríomhaireachta leis an gcéad ghlúin eile de bhonneagair néalríomhaireachta a thógáil, lena n-áirítear Spásanna Coiteanna Sonraí Eorpacha a chumasú. Beidh ar sheirbhísí nua néalbhunaithe freagairt do cheanglais ardcháilíochta maidir le cosaint sonraí, feidhmíocht, athléimneacht agus éifeachtúlacht fuinnimh. Beidh ar na seirbhísí agus ar na bonneagair freastal ar riachtanais digitithe na hearnála tionsclaíochta agus na hearnála poiblí amach anseo. Tá infheistíochtaí nithiúla á ndéanamh ag an Aontas sna réimsí sin trí néalríomhaireacht agus imeall-ríomhaireacht a fhorbairt chomh maith le foinse oscailte san Eoraip trí chláir chistiúcháin an Aontais, Fís Eorpach, an clár DIGITAL Europe, an tSaoráid um Chónascadh na hEorpa (SCE). 

Féach freisin Infheistiú i Cloud, Edge agus Idirlíon na Rudaí Nithiúla 

Straitéis Thionsclaíoch

Is é is aidhm don Chomhghuaillíocht Eorpach um Shonraí Tionsclaíocha, Imeall-ríomhaireacht agus Néalríomhaireacht an chéad ghlúin eile de sheirbhísí agus bonneagar néalríomhaireachta agus imeall-ríomhaireachta atá slán, ísealcharbóin agus idir-inoibritheach a mhúnlú. Tríd an ardán comhair thionsclaíoch sin, oibríonn páirtithe poiblí agus príobháideacha le chéile ar an treochlár infheistíochta, i measc nithe eile, chomh maith leis na rialacha soláthair phoiblí le haghaidh néalríomhaireachta.