L-Istrateġija tal-UE b’Sors Miftuħ

L-Istrateġija tal-UE b’Sors Miftuħ għandha l-għan li ssaħħaħ l-ekosistemi diġitali miftuħa tal-Ewropa billi tappoġġa l-iżvilupp, l-iskalar, l-użu u s-sostenibbiltà fit-tul tat-teknoloġiji b’sors miftuħ kemm fis-settur pubbliku kif ukoll f’dak privat.

L-istrateġija hija inkorporata fil-Komunikazzjoni usa’ dwar is-Sovranità Teknoloġika Ewropea, parti mill-Pakkett tal-UE dwar is-Sovranità Diġitali, flimkien ma’ inizjattivi bħall-proposta għal Att dwar il-Cloud u l-Iżvilupp tal-IA, il-proposta għal Att dwar iċ-Ċipep 2.0, u l-Pjan Direzzjonali Strateġiku għad-Diġitalizzazzjoni u l-IA fl-Enerġija. Flimkien, dawn l-inizjattivi għandhom l-għan li joħolqu qafas koerenti għall-infrastruttura diġitali tal-Ewropa, filwaqt li jsaħħu r-reżiljenza, il-kompetittività u l-awtonomija strateġika.

Sors miftuħ jgħin biex titnaqqas id-dipendenza fuq teknoloġiji mhux tal-UE u jżid il-kontroll fuq l-infrastruttura diġitali kritika, inklużi s-sistemi tas-software u tal-hardware.

• Amministrazzjonijiet pubbliċi: għażla akbar, kontroll akbar fuq l-infrastruttura diġitali, interoperabbiltà mtejba, intrappolament imnaqqas u użu mill-ġdid aktar effiċjenti tas-soluzzjonijiet
• In-negozji u l-SMEs: inqas ostakli għad-dħul, aċċess għal ekosistemi tal-innovazzjoni kondiviżi u opportunitajiet biex jiġu żviluppati u skalati prodotti diġitali ġodda
• Ċittadini: għażla akbar, servizzi diġitali aktar trasparenti, siguri u affidabbli allinjati mal-valuri tal-UE
• Żviluppaturi u innovaturi: aċċess għal ekosistemi kollaborattivi kbar li jippermettu l-kondiviżjoni tal-għarfien, l-esperimentazzjoni u l-kooperazzjoni transfruntiera

Minkejja l-potenzjal tagħha, l-ekosistema Ewropea ta’ sors miftuħ għadha qed tiffaċċja sfidi strutturali. Dawn jinkludu finanzjament limitat fit-tul, diffikultajiet fiż-żamma u fl-iskalar tal-proġetti, u ostakli fil-bidla mill-innovazzjoni għall-użu industrijali.

Sfidi oħra jinkludu l-viżibbiltà frammentata tas-soluzzjonijiet Ewropej, l-aċċess limitat għall-akkwist pubbliku, u d-dipendenza fuq fornituri tat-teknoloġija dominanti mhux tal-UE. F’ħafna każijiet, il-valur ekonomiku ġġenerat minn proġetti b’sors miftuħ jinqabad barra mill-Ewropa, u dan jillimita l-kapaċità tal-iżviluppaturi u tal-kumpaniji Ewropej li jibbenefikaw bis-sħiħ mill-kontribuzzjonijiet tagħhom.

L-indirizzar ta’ dawn il-kwistjonijiet jeħtieġ koordinazzjoni aktar b’saħħitha, mekkaniżmi ta’ finanzjament imtejba, oqfsa ta’ governanza aħjar u appoġġ għal mudelli ta’ negozju sostenibbli b’sors miftuħ.

L-Istrateġija tal-UE b’Sors Miftuħ tadotta approċċ taċ-ċiklu tal-ħajja sħiħ, li jkopri l-katina kollha mir-riċerka u l-iżvilupp sal-adozzjoni mis-suq, l-użu, u l-manutenzjoni u l-governanza fit-tul ta’ komponenti kritiċi b’sors miftuħ, inkluż fi ħdan l-istituzzjonijiet tal-UE.

L-istrateġija tistabbilixxi azzjonijiet konkreti biex issaħħaħ l-ekosistema usa’ ta’ sors miftuħ billi tappoġġa lill-kontributuri, lill-fondazzjonijiet, lill-kumpaniji u lill-utenti; l-abilitazzjoni ta’ mudelli ta’ negozju vijabbli b’sors miftuħ; il-promozzjoni ta’ sors miftuħ fl-akkwist; u t-tisħiħ tar-rwol ta’ sors miftuħ fl-istandardizzazzjoni u l-kooperazzjoni internazzjonali.

L-oqsma ewlenin ta’ implimentazzjoni jinkludu:

• Il-promozzjoni ta’ soluzzjonijiet b’sors miftuħ f’politiki ewlenin tal-UE bħall-ekosistema tal-Identità Diġitali tal-UE, inkluż il-Kartiera Ewropea tal-Identità Diġitali (Kartiera EUDI) u l-Kartiera Ewropea tan-Negozju (EBW)
• It-tisħiħ tal-kollaborazzjoni mal-Istati Membri, b’mod partikolari permezz tal-Konsorzju Ewropew għall-Infrastruttura Diġitali għall-Commons Diġitali, biex jiġu żviluppati, adattati u skalati alternattivi siguri b’sors miftuħ għas-servizzi pubbliċi
• L-amministrazzjonijiet pubbliċi jankraw lill-utenti u lill-kontributuri għal sors miftuħ, permezz ta’ gwida dwar l-akkwist, sejħiet għall-offerti b’sors miftuħ u faċli, it-tisħiħ tal-Uffiċċju tal-Programm b’Sors Miftuħ u n-networks tiegħu, assi diġitali pubbliċi li jistgħu jerġgħu jintużaw u billi jiġu inkorporati l-ftuħ u s-sovranità fid-deċiżjonijiet ta’ investiment diġitali
• L-appoġġ għall-iżvilupp ta’ elementi kostitwenti ġodda b’sors miftuħ f’oqsma kritiċi tat-teknoloġija, inklużi s-sistemi operattivi, il-cloud u l-edge, l-IA, iċ-ċibersigurtà, l-infrastruttura tal-iżvilupp tas-software, is-semikondutturi u l-arkitetturi futuri tal-internet
• L-iżgurar tal-manutenzjoni, is-sigurtà u s-sostenibbiltà fit-tul ta’ komponenti kritiċi ta’ sors miftuħ, b’mod partikolari permezz tal-amministrazzjoni, qafas ta’ valutazzjoni tal-UE, analiżi tad-dipendenza u Strument ta’ Manutenzjoni b’Sors Miftuħ
• It-titjib tal-ħiliet għall-ħidma b’teknoloġiji miftuħa, inkluż l-appoġġ għall-iżvilupp ta’ sors miftuħ u l-mobbiltà tal-kontributuri permezz ta’ programmi bħall-Programm Erasmus+ 2027

Objettiv 1 – Sors Miftuħ għas-Sovranità Teknoloġika

L-iskjerament u l-amplifikazzjoni; l-adozzjoni

• Scale the Open Internet Stack – katalgu għal soluzzjonijiet b’sors miftuħ li huma konformi mal-prijoritajiet u r-regoli tal-UE.
• Tappoġġa l-adozzjoni ta’ alternattivi b’sors miftuħ għal soluzzjonijiet proprjetarji flimkien mal-Istati Membri u l-EDIC tal-Commons Diġitali — cloud, għodod fuq il-post tax-xogħol, posta elettronika sigura, media soċjali deċentralizzata.
• Il-promozzjoni ta’ sors miftuħ fil-Kartiera tal-EUDI, fil-Kartiera Ewropea tan-Negozju, u fil-verifika tal-età.

Il-bini u l-iżvilupp

• Tingħata prijorità lill-finanzjament b’sors miftuħ f’oqsma ewlenin bħas-semikondutturi, is-sistemi operattivi, il-cloud, l-IA, iċ-ċibersigurtà, u l-internet futur.

Objettiv 2 – Ekosistema Vibranta b’Sors Miftuħ

• Appoġġ għan-negozji ġodda permezz ta’ aċċelleraturi, għajnuna legali/ta’ liċenzjar, taħriġ, u opportunitajiet ta’ akkwist.
• L-iżvilupp ta’ sett ta’ għodod tal-amministrazzjoni u l-appoġġ għall-organizzazzjonijiet tal-amministrazzjoni bbażati fl-UE għall-assi strateġiċi.
• Sigurtà: Il-ħolqien ta’ Strument ta’ Manutenzjoni b’Sors Miftuħ, immappjar kritiku tad-dipendenza, u kapaċitajiet ta’ riflessjoni.
• Ninvestu fil-ħiliet għall-iskejjel, l-universitajiet, l-impjegati taċ-ċivil, u l-istudenti.

Objettiv 3 – Sors Miftuħ fl-Amministrazzjoni Pubblika

• L-iżvilupp ta’ linji gwida dwar l-akkwist għal standards miftuħa u valutazzjoni ġusta ta’ offerti b’sors miftuħ.
• Jissaħħaħ l-Uffiċċju tal-Programm b’Sors Miftuħ (OSPO) tal-Kummissjoni, in-Network tal-OSPO tas-Settur Pubbliku tal-UE, u l-mekkaniżmi għal Ewropa Interoperabbli.
• Jiġu stabbiliti linji bażi komuni tas-sigurtà għar-repożitorji tal-Kummissjoni: il-monitoraġġ, il-vulnerabbiltajiet, il-konformità tal-liċenzji, u r-riskju ta’ dipendenza.
• L-integrazzjoni tal-ftuħ u s-sovranità mid-disinn fl-investiment diġitali u l-kontrolli tal-governanza.

Objettiv 4 – Standards Imsaħħa u Sensibilizzazzjoni Internazzjonali

• Tippromwovi l-iżviluppaturi u s-soluzzjonijiet b’sors miftuħ tal-UE internazzjonalment permezz tal-Offerta tan-Negozju tat-Teknoloġija tal-UE.
• Appoġġ għall-adozzjoni ta' għodod imrawma mill-UE - Open Internet Stack, AI, Identità Diġitali, u - tal-Kartieri tan-Negozju f'pajjiżi sħab.
• L-integrazzjoni ta’ komunitajiet b’sors miftuħ fl-istandardizzazzjoni, inkluż permezz tar-reviżjoni tar-Regolament tal-UE dwar l-Istandardizzazzjoni.

F’dawn l-aħħar snin, diversi inizjattivi Ewropej kienu qed jikkontribwixxu għall-ekosistema b’sors miftuħ tal-UE. Eżempji jinkludu:

• Inizjattiva tal-Internet tal-Ġenerazzjoni li Jmiss (NGI): appoġġ għal teknoloġiji tal-internet miftuħa, affidabbli u ċċentrati fuq l-utent
• Programm SIMPL: l-iżvilupp ta’ middleware miftuħ, sigur u interoperabbli għall-ispazji Ewropej tad-data 
• L-inizjattiva GenAI4EU: appoġġ għall-iżvilupp u l-adozzjoni ta’ soluzzjonijiet tal-IA miftuħa u affidabbli
• L-Impriża Konġunta dwar iċ-Ċipep (RISC-V u stack tal-vetturi definit bis-software): appoġġ għal hardware miftuħ u applikazzjonijiet industrijali
• L-Istrateġija għall-Applikazzjoni tal-IA: il-bini ta’ sett ta’ għodod biex tiġi appoġġata l-adozzjoni tal-IA fis-settur pubbliku, li jinkludi repożitorju kondiviż ta’ għodod u soluzzjonijiet prattiċi, b’sors miftuħ u li jistgħu jerġgħu jintużaw
• L-Istrateġija ta’ Softwer b’Sors Miftuħ tal-istituzzjonijiet tal-UE: L-istrateġija tħeġġeġ lill-istituzzjonijiet tal-UE jużaw, jikkondividu u jikkontribwixxu għal soluzzjonijiet b’sors miftuħ, jippromwovu l-użu mill-ġdid, inaqqsu l-kostijiet u jrawmu l-kollaborazzjoni bejn l-amministrazzjonijiet