Straitéis Eorpach maidir le Sonraí

Is acmhainn riachtanach iad sonraí don fhás eacnamaíoch, don iomaíochas, don nuálaíocht, do chruthú post agus don dul chun cinn sochaíoch i gcoitinne. Amach anseo, beidh tairbhí éagsúla ag baint le forbairt feidhmchlár sonraíbhunaithe do shaoránaigh agus do ghnólachtaí araon:

• cúram sláinte a fheabhsú
• córais iompair níos sábháilte agus níos glaine a chruthú
• táirgí agus seirbhísí nua a ghiniúint
• costais na seirbhísí poiblí a laghdú
• inbhuanaitheacht agus éifeachtúlacht fuinnimh a fheabhsú

Is é is aidhm don straitéis Eorpach maidir le sonraí margadh aonair a chruthú le haghaidh sonraí lena n-áiritheofar iomaíochas domhanda agus ceannasacht sonraí na hEorpa. Mar thoradh air sin, cruthófar Spásanna Coiteanna Sonraí Eorpacha. Cinnteoidh siad go mbeidh níos mó sonraí ar fáil lena n-úsáid sa gheilleagar agus sa tsochaí, agus na cuideachtaí agus na daoine aonair a ghineann na sonraí á gcoimeád faoi smacht ag an am céanna.

Chun ceannaireacht an Aontais sa gheilleagar domhanda sonraí a áirithiú a thuilleadh, tá sé beartaithe leis an straitéis Eorpach maidir le sonraí an méid seo a leanas a dhéanamh:

• bearta reachtacha a ghlacadh maidir le rialachas sonraí, rochtain ar shonraí agus athúsáid sonraí. Mar shampla, maidir le comhroinnt sonraí gnólacht le rialtas ar mhaithe le leas an phobail;
• sonraí a chur ar fáil ar bhonn níos forleithne trí thacair sonraí ardluacha atá i seilbh phoiblí a oscailt ar fud an Aontais agus trína n-athúsáid saor in aisce a cheadú;
• €2 bhilliún a infheistiú i dTionscadal Ardtionchair Eorpach chun bonneagair próiseála sonraí, uirlisí comhroinnte sonraí, ailtireachtaí agus sásraí rialachais a fhorbairt le go mbeidh rath ar chomhroinnt sonraí agus chun bonneagair néalríomhaireachta agus seirbhísí gaolmhara atá tíosach ar fhuinneamh agus iontaofa a chónascadh;
• rochtain ar néalseirbhísí slána, cothroma agus iomaíocha a chumasú trí bhunú margaidh soláthair a éascú le haghaidh seirbhísí próiseála sonraí agus trí shoiléireacht a chruthú faoin gcreat rialála is infheidhme maidir le néalchreat rialacha maidir le néalríomhaireacht.

In 2020, d’fhoilsigh an Coimisiún tuarascáil maidir le comhroinnt sonraí idir gnólachtaí agus rialtais (B2G). Bunaithe ar Ghrúpa Saineolaithe ardleibhéil, cuirtear i láthair sa tuarascáil sraith moltaí beartais, dlíthiúla agus cistiúcháin arb é is aidhm dóibh éascú a dhéanamh ar chomhroinnt sonraí B2G a scálú, a chur chun feidhme ar bhealach freagrach agus inbhuanaithe ar mhaithe le leas an phobail laistigh den Aontas.

Cuireadh dhá phíosa reachtaíochta i bhfeidhm chun cearta agus leasanna na saoránach a chosaint agus forbairt thionsclaíoch agus theicneolaíoch a chothú ag an am céanna. Leagtar síos leo an bunús chun na cuspóirí a leagtar amach sa straitéis Eorpach maidir le sonraí a bhaint amach:

• Is uirlis chuimsitheach é an Gníomh um Rialachas Sonraí (DGA) atá deartha chun maoirseacht a dhéanamh ar athúsáid sonraí poiblí nó cosanta ar fud earnálacha éagsúla. Is é is aidhm dó comhroinnt sonraí a éascú trí eintitis nua ar a dtugtar idirghabhálaithe sonraí a rialáil agus trí chomhroinnt sonraí a chur chun cinn ar chúiseanna altrúchais. Clúdaíonn an DGA sonraí pearsanta agus neamhphearsanta araon, agus tá feidhm ag an Rialachán Ginearálta maidir le Cosaint Sonraí (RGCS) aon uair a bhíonn sonraí pearsanta i gceist. Trí choimircí ionsuite a chur san áireamh, sa bhreis ar RGCS, tá sé beartaithe feabhas a chur ar an muinín as comhroinnt agus athúsáid sonraí. Tá an cothú muiníne sin ríthábhachtach chun infhaighteacht sonraí sa mhargadh a mhéadú.
• Tháinig an Gníomh um Shonraí i bhfeidhm an 11 Eanáir 2024 agus tháinig sé i bhfeidhm an 12 Meán Fómhair 2025. Is colún den straitéis Eorpach maidir le sonraí é. Is é is príomhchuspóir dó ceannaire a dhéanamh den Eoraip sa gheilleagar sonraí trí leas a bhaint as acmhainneacht an mhéid sonraí tionsclaíocha atá ag síormhéadú, chun tairbhe gheilleagar agus shochaí na hEorpa.

Is féidir leat léamh faoin straitéis Eorpach maidir le sonraí, lena n-áirítear an Q&A agus an Bhileog Eolais.

Straitéis an Aontais maidir le Sonraí

Ag tógáil ar straitéis Eorpach 2020 maidir le sonraí, is é is aidhm do Straitéis an Aontais Sonraí atá ar na bacáin nuálaíocht IS a neartú trí rochtain ar shonraí coimeádta ardcháilíochta a fheabhsú ar fud tionscal agus réimsí taighde.