Is creat ceannródaíoch é an Cód Cleachtais maidir le Bréagaisnéis chun aghaidh a thabhairt ar scaipeadh na bréagaisnéise, arna chomhaontú ag roinnt páirtithe leasmhara ábhartha.
Bunaíodh an Cód Cleachtais in 2018 agus neartaíodh go mór é in 2022, agus é mar aidhm go n-aithneofaí é mar Chód Iompair faoin nGníomh um Sheirbhísí Digiteacha (DSA).
An 13 Feabhra 2025, d’fhormhuinigh an Coimisiún agus an Bord Eorpach um Sheirbhísí Digiteacha comhtháthú Chód Cleachtais 2022 maidir le Bréagaisnéis mar Chód Iompair maidir le Bréagaisnéis i gcreat an Ghnímh um Sheirbhísí Digiteacha.
An bóthar as ar eascair Cód Cleachtais 2022
Is uirlis den chéad scoth é an Cód Cleachtais maidir le Bréagaisnéis trínar chomhaontaigh gníomhaithe ábhartha sa tionscal - den chéad uair in 2018 - maidir le caighdeáin féinrialála chun an bhréagaisnéis a chomhrac. I gcroílárstraitéis an Aontais i gcoinne na bréagaisnéise,léiríodh gur uirlis éifeachtach é an Cód chunleathadh na bréagaisnéise ar líne a theorannú, lena n-áirítear le linn tréimhsí toghcháin agus chun freagairt go tapa do ghéarchéimeanna, amhail paindéim an choróinvíris agus an cogadh san Úcráin.
Tar éis an Mheasúnaithe ón gCoimisiún ar a chéad tréimhse cur chun feidhme, d’fhoilsigh an Coimisiúntreoirmhionsonraithe i mí na Bealtaine 2021 chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh Chód 2018, inar moladh réitigh chun é a dhéanamh níos éifeachtaí.
Sínitheoirí Chód 2018, in éineacht le raon leathan sínitheoirí ionchasacha, bhí siad páirteach sa phróiseas athbhreithnithe as ar eascair an Cód Neartaithe a cuireadh faoi bhráid an Choimisiúin an 16 Meitheamh 2022, ag 34 shínitheoir a chuaigh isteach i bpróiseas athbhreithnithe Chód 2018. Óshin i leith, tá Sínitheoirí Mianaigh tar éis teacht isteach.
Is toradh é an Cód ar an obair a rinne na sínitheoirí. Is faoi na sínitheoirí atá sé cinneadh a dhéanamh maidir leis na gealltanais a nglacann siad leo agus tá sé de fhreagracht orthu éifeachtacht chur chun feidhme a ngealltanas a áirithiú. Ní fhormhuiníonn an Coimisiún an Cód, agus leagann an Coimisiún amach a ionchais sa Treoraíocht agus measann sé, ina iomláine, go gcomhlíonann an Cód na hionchais sin.
Agus aitheantas á thabhairt acu don tábhacht a bhaineann leis an gCód a dhéanamh slán i bhfad na haimsire, chomhaontaigh sínitheoirí creat a bhunú le haghaidh tuilleadh comhair trí Thascfhórsa buan. Tá creat faireacháin neartaithe ag gabháil leis an gCód freisin atá bunaithe ar eilimintí tuairiscithe cáilíochtúla agus ar tháscairí ar leibhéal na seirbhíse lena dtomhaistear éifeachtacht a chur chun feidhme. TáLárionad Trédhearcachtacurtha ar bun ag sínitheoirí, ina dtugtar forléargas soiléir don phobal ar na beartais a chuir siad i bhfeidhm chun a ngealltanais a chur chun feidhme, agus chun é a thabhairt cothrom le dáta go rialta leis na sonraí ábhartha.
Gealltanais an Chóid Chleachtais
Seoladh a phróiseas athbhreithnithe i mí an Mheithimh 2021 agus, tar éis shíniú agus chur i láthair an Chóid athbhreithnithe an 16 Meitheamh 2022, tháinig an Cód nua chun bheith ina chuid de chreat rialála níos leithne, in éineacht leis an reachtaíocht maidir le Trédhearcacht agus Spriocdhíriú na Fógraíochta Polaitiúla agus leis an nGníomh um Sheirbhísí Digiteacha.
Tá 44 ghealltanas agus 128 mbeart shonracha sa Chód Cleachtais neartaithe, sna réimsí seo a leanas.
-
Luach airgid a bhaint de: dreasachtaí airgeadais a laghdú d’fhuascailteoirí na bréagaisnéise
Is é is aidhm don Chód neartaithe a áirithiú nach mbainfidh díoltóirí bréagaisnéise tairbhe as ioncam fógraíochta. Geallann sínitheoirí go ndéanfaidh siad bearta níos láidre lena seachnófar fógraíocht a chur in aice leis an mbréagaisnéis, chomh maith le fógraíocht ina bhfuil bréagaisnéis a scaipeadh. Bunaítear leis an gCód freisin comhar níos éifeachtaí i measc ghníomhaithe na hearnála fógraíochta, rud a fhágann gur féidir gníomhaíocht chomhpháirteach níos láidre a dhéanamh.
-
Trédhearcacht na fógraíochta polaitiúla
Agus aitheantas á thabhairt don tábhacht a bhaineann le fógraíocht pholaitiúil maidir leis an saol poiblí a mhúnlú, leis an gCód neartaithe cuirtear de cheangal ar shínitheoirí bearta trédhearcachta níos láidre a chur i bhfeidhm, rud a chuirfidh ar chumas úsáideoirí fógraí polaitiúla a aithint go héasca trí lipéadú níos éifeachtúla a sholáthar, gealltanas a thabhairt an t-urraitheoir, caiteachas fógraí agus tréimhse taispeána a nochtadh. Thairis sin, geallann sínitheoirí leabharlanna fógraí éifeachtúla inchuardaithe a chur i bhfeidhm le haghaidh fógraíocht pholaitiúil.
-
Sláine na seirbhísí a áirithiú
Leis an gCód, neartófar na bearta chun laghdú a dhéanamh ar iompraíocht chúblála a úsáidtear chun bréagaisnéis a scaipeadh (e.g. cuntais bhréige, aimpliú bunaithe ar róbait, pearsanú, domhainbhrionnuithe mailíseacha), agus bunaítear comhar níos láidre i measc sínitheoirí chun na dúshláin a bhaineann leis na teicnící sin a chomhrac. Comhaontófar i measc na sínitheoirí tuiscint thrasseirbhíse ar iompraíochtaí cúblála agus ar chleachtais chúblála gan chead chun bréagaisnéis a scaipeadh. Ceanglófar orthu freisin athbhreithniú tréimhsiúil a dhéanamh ar liosta na n-oirbheart, na dteicnící agus na nósanna imeachta (TTPanna) a úsáideann gníomhaithe mailíseacha, agus cuirfidh siad beartais shoiléire chun feidhme, lena gcumhdófar an raon iompraíochtaí agus cleachtas a shainaithnítear.
-
Úsáideoirí a chumhachtú
Tabharfar cosaint níos fearr d’úsáideoirí ar bhréagaisnéis trí uirlisí feabhsaithe chun bréagaisnéis a aithint, a thuiscint agus a mharcáil, chun rochtain a fháil ar fhoinsí údarásacha, agus trí thionscnaimh litearthachta sna meáin. Go háirithe, áiritheofar leis an gCód go gcuirfear cleachtais deartha shábháilte i bhfeidhm chun leathadh na bréagaisnéise a theorannú agus chun níos mó trédhearcachta a áirithiú maidir lena gcórais mholtóra, agus iad á n-oiriúnú chun leathadh na bréagaisnéise a theorannú.
-
Taighdeoirí a chumhachtú
Foráiltear sa Chód go gcuirfidh ardáin ar líne tacaíocht níos fearr ar fáil do thaighde ar an mbréagaisnéis. Beidh rochtain níos fearr agus níos leithne ag taighdeoirí ar shonraí na n-ardán. Ciallaíonn sé sin rochtain uathoibrithe ar shonraí neamhphearsanta, anaithnidithe, comhiomlánaithe nó curtha ar fáil go poiblí go follasach a áirithiú, agus oibriú i dtreo struchtúr rialachais a chur i bhfeidhm chun rochtain ar shonraí a bhfuil grinnscrúdú breise ag teastáil ina leith a shimpliú.
-
An pobal seiceála fíricí a chumhachtú
Leis an gCód nua, leathnófar cumhdach seiceála fíricí ar fud Bhallstáit agus theangacha uile an Aontais agus cinnteofar go mbainfidh ardáin úsáid níos comhsheasmhaí as seiceáil fíricí ar a gcuid seirbhísí. Thairis sin, oibríonn an Cód chun ranníocaíochtaí cothroma airgeadais a áirithiú d’obair seiceálaithe fíricí agus chun rochtain níos fearr a thabhairt do sheiceálaithe fíricí ar fhaisnéis lena n-éascaítear a gcuid oibre laethúla.
-
An Lárionad Trédhearcachta agus an Tascfhórsa
Leis an Lárionad Trédhearcachta, a mbeidh rochtain ag gach saoránach air, beifear in ann forléargas éasca a thabhairt ar chur chun feidhme bhearta an Chóid, lena soláthrófar trédhearcacht agus nuashonruithe rialta ar shonraí ábhartha. Coimeádfaidh an Tascfhórsa buan an Cód slán i bhfad na haimsire agus oiriúnach don fheidhm, trí fhóram a bhunú – inter alia – chun na gealltanais a athbhreithniú agus a oiriúnú i bhfianaise forbairtí teicneolaíocha, sochaíocha, margaidh agus reachtacha. Tá an Tascfhórsa comhdhéanta d’ionadaithe ó shínitheoirí, ó Ghrúpa na Rialálaithe Eorpacha um Sheirbhísí Meán Closamhairc (ERGA), ón bhFaireachlann Eorpach um na Meáin Dhigiteacha (EDMO) agus ón tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí, agus is é an Coimisiún a dhéanann cathaoirleacht air.
-
Creat faireacháin neartaithe
Tá creat láidir faireacháin ag gabháil leis an gCód, lena n-áirítear Táscairí Leibhéil Seirbhíse chun cur chun feidhme an Chóid a thomhas ar fud an Aontais agus ar leibhéal na mBallstát. I mí Eanáir 2023, cuireann sínitheoirína chéad tuarascálacha bonnlíne maidir le cur chun feidhme an Chóid ar fáil don Choimisiún. Ina dhiaidh sin, tuairiscíonnArdáin an-Mhór ar Líne, mar a shainmhínítear sa Ghníomh um Sheirbhísí Digiteacha (DSA),arís tar éis sé mhí agus tuairiscíonn Sínitheoirí eile ar bhonn bliantúil. Tá gealltanas soiléir sa Chód neartaithe freisin oibriú i dtreo táscairí struchtúracha a bhunú, rud a fhágann gur féidir tionchar foriomlán an Chóid maidir le Bréagaisnéisa thomhas. Tá an chéad tacar tosaigh foilsithe cheana féin.
-
Táscairí Struchtúracha
Tá gealltanas soiléir sa Chód neartaithe freisin oibriú i dtreo táscairí struchtúracha a bhunú, rud a fhágann gur féidir tionchar foriomlán an Chóid maidir le Bréagaisnéis a thomhas. Tá an chéad sraith deTháscairí Struchtúracha foilsithe cheana féin.
-
Comhar le linn toghchán
Gheall sínitheoirí an Chóid go gcomhoibreoidís agus go gcomhordóidís a gcuid oibre le linn toghchán, nuair atá bagairt na bhfeachtas bréagaisnéise thar a bheith ard. Mar a fhoráiltear sa Chód, tácóras mearfhreagarthabunaithe ag Sínitheoirí chun comhar tapa éifeachtach a áirithiú idir ardáin, eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus seiceálaithe fíricí le linn tréimhsí toghcháin – a bheidh oibríochtúil do thoghcháin Pharlaimint na hEorpa i mí an Mheithimh 2024.
An Nuacht is Déanaí
Ábhar Gaolmhar
An Pictiúr Mór